มรรคมีองค์ 8 คืออะไร

มรรคมีองค์ 8 ซึ่งเปนขอปฏิบัติใหถึงความดับทุกข์

ได้แก่

  1. สัมมาทิฏฐิความเห็นชอบ คือ เห็นอริยสัจ ๔ หรือเห็นเหตุผลตามเปนจริงแม้โดยประการที่ผอนพิจารณาลงดังกลาวมาโดยลําดับ
  2. สัมมาสังกัปปะความดําริชอบ คือ ดําริหรือคิดออกจากสิ่งที่ผูกพันใหเปนทุกข์ ดําริในทางไมพยาบาทมุงร้ายดําริในทางไมเบียดเบียน
  3. สัมมาวาจาวาจาชอบ แสดงในทางเวน คือ เว้นจากพูดเท็จเว้นจากพูดสอเสียด ให แตกร้าวกัน เว้นจากพูดคําหยาบร้ายเว้นจากพูดเพ้อเจ้อไมเปนประโยชน
  4. สัมมาก้มมันตะการงานชอบ แสดงในทางเวน คือ เว้นจากการฆาการทรมาน เว้นจากการลักเว้นจากการประพฤติผิดในทางกาม
  5. สัมมาอาชีวะเลี้ยงชีวิตชอบ คือ เว้นจากมิจฉาอาชีวะ (อาชีพผิด) สําเร็จชีวิตด้วย อาชีพที่ชอบ
  6. สัมมาวายามะเพียรพยามยามชอบ คือเพียรระวังบาปที่ยังไมเกิดมิให เกิดขึ้น เพียรละบาปที่ เกิดขึ้นแลวเพียรทํากุศลที่ยังไมเกิดให เกิดขึ้น เพียรรักษากุศลที่เกิดขึ้นแลว มิใหเสื่อม แตใหเจริญยิ่งขึ้น
  7. สัมมาสติระลึกชอบ คือ ระลึกไปในที่จั้งของสติที่ดีทั้งหลายเชน ในสติปฏฐาน ๔ คือกายเวทนาจิตธรรม
  8. สัมมาสมาธิตั้งใจชอบ คือ ทั้งใจใหเปนสมาธิ (ตั้งมั่นแนวแน) ในเรื่องที่ตั้งใจ จะทําในทางที่ชอบ

มรรคมีองค  8 นี้เปนทางเดียวแตมีองค์ประกอบเปน 8 และย่อลงได้ในสิกขา (ขอ ที่พึงศึกษาปฏิบัติ) คือ

สีลสิกขา สิกขาศีลคือศีลได แกวาจาชอบ การงานชอบ อาชีพชอบ พูดโดยทั่วไปจะพูดจะทําอะไรก็ใหถูกชอบ อยาใหผิดจะประกอบอาชีพอะไรก็ เชนเดียวกัน ถายังไมมี อาชีพ เชน เปนนักเรียนต้องอาศัยทานผูใหญอุปการะก็ใหใชทรัพยที่ทานใหมาตามสวน ที่ควรใชไม่ใช้อยางสุรุยสุรายเหลวแหลกศึกษาควบคุมตนเองให งดเว้นจากความคิดที่จะประพฤติตนที่จะเลี้งยงเพื่อนไปในทางที่ผิด ที่ไมสมควร

จิตตสิกขา สิกขาคือจิตได แก เพียรพยายามชอบ ระลึกชอบ ตั้งใจชอบ พูดโย ทั่วไป เรื่องของจิตเปนเรื่องสําคัญ ตองพยายามศึกษาฝกฝน เพราะอาจฝกไดโดยไมยาก ดวยแตขอให้เริ่ม เชนเริ่มฝึกตั้งความเพียรฝกให้ระลึกจดจําและระลึกถึงเรื่องที่เปน ประโยชนและใหตั้งใจแนวแนสิกขาข้อนี้ใชในการเรียนไดเปนอยางดีเพราะการเรียน จะต้องมีความเพียรความระลึกความตั้งใจ

ปัญญาสิกขา สิกขาคือปญญาได แก เห็นชอบ ดําริชอบ พูดโดยทั่วไป มนุษย์เจริญ ขึ้นก็ดวยปญญาที่พิจารณาและลงความเห็นในทางที่ถูกที่ชอบ ดําริชอบ ก็คือพิจารณาโดยชอบ เห็นชอบ ก็คือลงความเห็นที่ถูกต้อง นักเรียนผูศึกษาวิชาตาง ๆ ก็มุงใหได ปญญาสําหรับที่จะพินิจพิจารณาและลงความเห็นโดยความถูกชอบ ตามหลักแหงเหตุผล ตามเปนจริงและโดยเฉพาะควรอบรมปญญาในไตรลักษณ และปฏิบัติพรหมวิหาร 4

 

error: Content is protected !!